Seculos in natis chi esseret nàschida de a beru sa tzitade de Aristanis, sos fenìcios, pùnicos e romanos aiant buscadu e isfrutadu su logu chi s’agatat in sa Penìsula de su Sinis. Sa presèntzia de unu portu seguru, amparadu dae su bentuestu, de abbas salmastras prenas de pische, terrinos saliosos cun pasturas, faghent de custa...
Notizie
S’ammutinamentu de sa Gaddura (parte 3)
S’istòria contada finas a como est sa istèrrida chi aiat giutu, in su 1819, a cussu chi mutint s’ammutinamentu de sa Gaddura. Pro de beras fiat istada una rebellia pensada petzi dae sa malavida gadduresa, ma s’istèrrimenta de fortzas fiat istadu gasi manna chi pro annos si fiat pessadu a unu coinvolgimentu prus ampru, in...
Notizie
Festas e manifestatziones in S’Alighera (parte 2)
Intra de sas àteras manifestatziones aligheresas, in su mese de trìulas cuncordant su Fèstival de sa cantzone aligheresa chi li narant “Una cancò per l’estiu” (Una cantzone pro s’istadiale) e sa festa de lo Sant Crist de la Costera del Coral (de su Santu Cristos de sa Costera de su Coraddu), in ue faghent una...
Notizie
Festas e manifestatziones in S’Alighera (parte 1)
Sas festas e sas manifestatziones aligheresas sunt medas, de importu e si faghent in totu sas simanas de s’annu. In sos meses de ghennàrgiu e de freàrgiu si faghent trivas de pisca subàcuea e si cuncordat sa Mustra filatèlica e numismàtica chi, cun cartolinas e timbros postales ispetziales, faghet a connòschere sa cultura catalana ischieta...
Notizie
S’ammutinamentu de sa Gaddura (parte 2)
Acabbende su 1600 unu fulanu Ballistreri aiat cumentzadu a bandidare ca aiat bochidu a unu nòbile, chi nà chi fiat tropi pretzntziosu pedende sa manu de sa fìgia. Si nche fiat atacadu in su Monte Limbara, dae ue aiat ghiadu sa fàida violenta contra a sas famìlias de sos nòbiles binchende puru. Cando fiant intrados...
Notizie
S’ammutinamentu de sa Gaddura
Sos belle batorghentos annos de s’edade giuigale aiant torradua sa Sardigna s’identidade sua, tutada in sos sèculos istentosos de sas dominatziones romanas, bàrbaras e bizantinas. Sa sotziedade pastorale, chi teniat una vida a banda dae cussa de sa realidade tzitadina, istaiat in unu isulamentu distintu pro sos piessinnos de su territòriu suo crispu e pagu...
Notizie
Su territòriu de Lungoni (parte 1)
Su territòriu de Lungoni est insertadu in sa punta prus a nord de totu sa Sardigna, in sa làcana ocidentale de sa Gaddura. Sos nùmenes de sos Giuigados e de sas Curadorias tenent orìgines diferentes: istòricas, polìticas, geològicas, ambientales e a bias sos nùmenes sunt gosi a tesu in su tempus chi s’orìgine issoro no...
Notizie
S’istòria de Lungoni (parte 4)
Arribbada s’unidade de Italia in su 1861 Lungoni e totu sa Gaddura in generale fiant galu treuladas dae sas peleas sotziales, sa corrutzione, su banditismu e sa poberesa isparghinada. Su de XX sèculos at a marcare sa furriada pro totu sa Sardigna, una istantargiada pro su prus de sos traballadores onestos, chi aiant prantu pro...
Notizie
Casteddu e s’istòria sua (parte2)
Giustu-giustu in su 1257 sos Pisanos aiant degolladu sa citade lagunare e aiant creadu una citade medievale cun sos piessinnos de su Casteddu )Castrum Calaris) e su chi b’at a fùrriu (sos apenditzos de como de Marina Stampaxi e Biddanoa) chi sunt cunsiderados oe comente a su nùcleu prus espressivu de sa citade istòrica. Gosi...
Notizie
S’istòria de Lungoni (parte 3)
A s’ispopulamentu de sas biddas costerinas aiant agiudadu fintzas sas assartilladas de sos Corsaros Barbarescos, chi pro sèculos aiant cumandadu in sos mares. De custa purrata faghet parte sa Turre de Longosardo, una de sas prus mannas de sos sistemas de fortilesas ammaniadu dae sos aragonesos, pròpriu pro si l’sfànghere dae sos piratas. In custa...